29 Ocak 2026 - 17:30
Gazze Bağlantılı Palantir İngiltere’de Kilit Güce Dönüşüyor: Sağlık ve Savunmada Etik Krizi Derinleşiyor

İsrail’in Gazze’de yürüttüğü askeri operasyonlarda kullanılan teknolojilerle bağlantısı nedeniyle yoğun eleştiri altında olan ABD merkezli veri ve yapay zekâ şirketi Palantir’in, İngiltere’de hem sağlık hem de savunma alanında stratejik bir aktör haline gelmesi, ülkede büyük bir etik ve siyasi tartışmayı tetikledi. İnsan hakları örgütleri, sağlık çalışanları ve bazı milletvekilleri, “Gazze’de kullanılan sistemlerle bağlantılı bir şirketin” İngiliz kamu altyapısına bu ölçüde entegre edilmesine sert tepki gösteriyor.

Uluslararası Ehl-i Beyt (a.s) Haber Ajansı – ABNA: Reuters, The Guardian, Financial Times ve British Medical Journal (BMJ) tarafından yayımlanan son haberlere göre, Palantir’in İngiltere Ulusal Sağlık Servisi (NHS) ile imzaladığı yaklaşık 330 milyon sterlinlik Federated Data Platform (FDP) sözleşmesi, şirketi ülkenin sağlık veri altyapısının merkezine yerleştirdi. Aynı şirketin, İsrail ordusuyla (IDF) yürüttüğü stratejik teknoloji iş birlikleri ise bu sözleşmeyi kamuoyunda daha da tartışmalı hale getirdi.

BMJ ve Guardian’ın aktardığına göre, yüzlerce doktor, sağlık çalışanı ve akademisyen, Palantir’in İsrail’in Gazze’deki askeri operasyonlarında kullanılan veri analiz ve hedefleme sistemleriyle bağlantılı olduğunu belirterek, NHS’in bu şirketle çalışmasının sağlık etiğiyle bağdaşmadığını savunuyor. British Medical Association (BMA), Palantir’in geçmişte göçmen takibi, askeri hedefleme ve istihbarat faaliyetlerinde kullanılan yazılımlar geliştirdiğine dikkat çekerek, kamu güveninin ciddi biçimde zedelendiğini vurguladı.

Reuters’ın haberine göre, Norveç’in büyük yatırım fonlarından Storebrand, Palantir’i İsrail’le askeri iş birliği ve olası uluslararası hukuk ihlalleri gerekçesiyle portföyünden çıkardı. Aynı şekilde Birleşmiş Milletler raportörleri de Palantir’i, Gazze’de yürütülen operasyonlardan “dolaylı biçimde fayda sağlayan şirketler” arasında gösterdi.

İngiltere Parlamentosu’nda da tepkiler büyüyor. Guardian ve FT’ye konuşan bazı milletvekilleri, Palantir’in aynı anda hem NHS verilerine erişim sağlayan bir altyapı sağlayıcısı hem de askeri ve savunma projelerinde aktif bir şirket olmasının, “sivil ve askeri alanların tehlikeli biçimde iç içe geçmesi” anlamına geldiğini belirtiyor. Özellikle veri güvenliği, egemenlik ve kamu yararı açısından ciddi riskler doğduğu uyarıları yapılıyor.

Direniş yanlısı çevreler ve insan hakları savunucuları ise bu tabloyu, “Gazze’de yürütülen yıkımda rol oynayan teknolojilerin, şimdi Avrupa’da sivil alanlara normalleştirilmesi” olarak değerlendiriyor. Eleştirmenlere göre, Palantir’in İngiltere’de sağlık ve savunma alanlarında kilit bir konuma yükselmesi, yalnızca bir teknoloji tercihi değil, aynı zamanda siyasi ve ahlaki bir saflaşmayı da temsil ediyor.

Ekler

yorumunuz

You are replying to: .
captcha